Η φοροαφαίμαξη των καταθέσεων*

Πόσοι συνειδητοποιούν την καταστροφική επίδραση των πάσης φύσεως φόρων στην οικονομία; Όσοι παραγωγικοί πολίτες δε διαθέτουν ρευστότητα αναγκάζονται να χρησιμοποιήσουν τις αποταμιεύσεις τους ή να εκποιήσουν την περιουσία τους για να πληρώσουν τις δυσβάστακτες επιβαρύνσεις που επιβάλλει το κράτος. Όσοι δεν έχουν οικονομίες ή διαθέσιμη περιουσία αναγκάζονται πάλι να δανεισθούν για να εξοφλήσουν τις υποχρεώσεις τους προς το κράτος ή δεν τις πληρώνουν καθόλου αναμένοντας ευνοϊκές ρυθμίσεις που θα μεταθέσουν την πληρωμή στο μέλλον. Σήμερα θα ασχοληθούμε με την μετατροπή των αποταμιεύσεων σε φόρους.

Οι φορολογούμενοι που είχαν τα προηγούμενα χρόνια βάλει κάποιες οικονομίες στην άκρη αναγκάζονται πλέον να αποπληρώνουν τις πάσης φύσεως επιβαρύνσεις τους από τις εναπομείνασες καταθέσεις τους. Οι συνετοί φορολογούμενοι που δεν ξόδευαν τα προηγούμενα χρόνια όλο το εισόδημά τους, δεν ήταν σπάταλοι και φρόντιζαν ένα μέρος του να το αποταμιεύουν καλούνται τώρα να πληρώσουν τα σπασμένα μιας κρατικής μηχανής πελατειακών συμφερόντων που όλα αυτά τα χρόνια κατασπαταλούσε αλόγιστα φόρους και δανεικά. Η αφαίμαξη όμως των αποταμιεύσεων των πολιτών στερεί από τις τράπεζες τα κεφάλαια που χρειάζονται να επενδυθούν στην οικονομία. Οι τράπεζες δεν έχουν αδρανή κεφάλαια, τα κεφάλαιά τους γίνονται δάνεια. Χωρίς καταθέσεις δεν μπορεί να χρηματοδοτηθούν παραγωγικές επιχειρήσεις για να παραγάγουν επιπλέον εθνικό εισόδημα και να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας ούτε να επενδυθούν από τις τράπεζες κεφάλαια σε αγορές ομολόγων.

Με την αποταμίευση το κεφάλαιο των ιδιωτών αυξάνεται αλλά ταυτοχρόνως αυξάνεται μέσω των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από αυτή η εθνική παραγωγή και το εθνικό εισόδημα. Όταν οι καταθέσεις εξαιτίας της φορολογίας μεταφέρονται στα ταμεία του κράτους την ίδια στιγμή επέρχονται κάποιες ιδιαίτερα δυσμενείς συνέπειες στην πραγματική οικονομία: η έλλειψη κεφαλαίου κινήσεως, η μη χρηματοδότηση της στεγαστικής πίστης, η μη αντικατάσταση των παγίων των επιχειρήσεων, η μικρότερη χρηματοδότηση στην έρευνα κοκ. Ταυτοχρόνως οι τράπεζες με τη μείωση των καταθέσεων είναι υποχρεωμένες όχι μόνο να μην χορηγούν νέα δάνεια αλλά και να περιορίσουν το ύψος των υφισταμένων ώστε να αντιστοιχεί στις μικρότερες καταθέσεις. Οι δανειολήπτες πιέζονται να παράσχουν περισσότερες εξασφαλίσεις ενώ τα επιτόκια δανεισμού ανεβαίνουν. Οι οριακοί παραγωγοί χρεοκοπούν ενώ η προσφορά των αγαθών μειώνεται. Με τον έναν ή τον άλλον τρόπο η οικονομία στραγγαλίζεται και η ύφεση βαθαίνει.

*Δημοσιεύθηκε στον Φιλελεύθερο την 1η Φεβρουαρίου 2018.

ΠΕΡΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ: Ένα φανταστικό σενάριο*

Υπάρχουν καλοί και κακοί επιχειρηματίες, όπως υπάρχουν καλοί και κακοί ιερείς, καλοί και κακοί δημόσιοι υπάλληλοι, καλοί και κακοί πολιτικοί, καλοί και κακοί συνδικαλιστές κοκ. Ο μέσος τηλεθεατής βρίσκει πολύ φυσιολογικό να παρακολουθήσει μια κινηματογραφική ταινία, όπου στο ρόλο του κακού βρίσκεται ένας άκαρδος και άπληστος επιχειρηματίας. Σε όλη του τη ζωή δεν έπαψε να βλέπει έργα που επιχειρηματίες σκοτώνουν, εξαπατούν, εκβιάζουν και απειλούν για το κέρδος. Δεν ενοχλείται κανείς για την παραμορφωτική παρουσίαση του επιχειρηματία για το γεγονός ότι δεν υπάρχει –έστω και για ξεκάρφωμα βρε αδερφέ- μια ταινία που ο καλός πρωταγωνιστής είναι ένας καινοτόμος επιχειρηματίας. Δεν είμαι σίγουρος όμως ότι, ο μέσος τηλεθεατής θα αισθανόταν καλά, εάν στο ρόλο του κακού βρισκόταν ένας καθηγητής της φιλολογίας, φτωχικής καταγωγής που ο αριστερός πατέρας του πέθανε στη Μακρόνησο και η μάνα του καθάριζε σκάλες για να τον μεγαλώσει. Το σενάριο θέλει τον τύπο αυτό να είναι παιδεραστής και να μη διστάζει να κοιμηθεί με όσες μαθήτριές του θέλουν μεγαλύτερο βαθμό. Ο καθηγητής αυτός όμως είναι συγχρόνως γνωστός συνδικαλιστής της ΟΛΜΕ που έχει πρωτοστατήσει στους αγώνες εναντίον της αξιολόγησης, υπερασπίζεται το δημόσιο και δωρεάν χαρακτήρα της εκπαίδευσης και έχει εκλεγεί με μεγάλη πλειοψηφία δημοτικός σύμβουλος σε κάποιο δήμο της δεύτερης περιφέρειας του Πειραιά. Έτσι δεν τολμά να τον ακουμπήσει κανείς. Κάποιος μαθητής ερωτευμένος με μια μαθήτρια που μάλλον κοιμήθηκε με τον πρωταγωνιστή καθηγητή, τυφλωμένος από τη ζήλεια απειλεί ότι, θα δημοσιοποιήσει βίντεο με τα κατορθώματά του στα social media. Λίγες ημέρες μετά ο μαθητής βρίσκεται δολοφονημένος σε ερημική τοποθεσία στο Σχιστό.

Να είστε σίγουροι ότι την ημέρα της πρώτης προβολής της ταινίας στον μοναδικό κινηματογράφο που δέχθηκε να την προβάλει θα υπάρχει διαδήλωση των συνδικαλιστών της ΟΛΜΕ και των δήμων της Β΄ Περιφέρειας Πειραιά, μια ξεχωριστή του ΠΑΜΕ και ίσως άλλη μία κάποιων εκκλησιαστικών οργανώσεων. Οι διαδηλωτές θα διαμαρτύρονται γιατί η ταινία υπονομεύει το δημόσιο σχολείο, το σεβασμό που θα πρέπει να έχουν οι πολίτες στους καθηγητές του. Κάποιοι θα βλέπουν στην σκανδαλώδη ταινία δάκτυλο των ιδιοκτητών των ιδιωτικών σχολείων. Κανείς δεν θα βρεθεί να υποστηρίξει την ταινία να μιλήσει για την ελευθερία της τέχνης κ.λπ.

Επιλεκτικές ευαισθησίες; Απλά αυτή είναι η κυρίαρχη αντικαπιταλιστική νοοτροπία.

* Δημοσιεύθηκε στο Φιλελεύθερο στις 8 Ιανουαρίου 2017.

ΠΕΡΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ: "ΘΕΛΩ ΑΙΜΑ"*

«Θέλω αίμα» έγραψε στους Los Angeles Times το Φεβρουάριο του 2009 η Πατ Μόρρισον για όλους τους διευθύνοντες συμβούλους των επιχειρήσεων που κατά τη διάρκεια της κρίσης του 2008 χρεοκόπησαν. Οι περισσότεροι από αυτούς δεν κατηγορήθηκαν για κάποιο έγκλημα. Η έμπειρη αρθρογράφος και συγγραφέας δεν μπήκε στον κόπο να εξετάσει τα αίτια της κατάρρευσης μεγάλων ιστορικών επιχειρήσεων, θεώρησε όλους τους CEOs αντικειμενικά υπεύθυνους για το γεγονός αυτό. Τι κι αν αποδείχθηκε ότι η μεγάλη κρίση του 2008 είχε ως αιτίες πρωτίστως την άφρονα και λαϊκιστική παρέμβαση του κράτους στην αγορά στεγαστικών δανείων από τις αρχές της δεκαετίας του ΄90, την αλόγιστη αύξηση των δημοσίων δαπανών, την -με ευθύνη κυρίως της κυβέρνησης Μπους- διόγκωση του εξωτερικού χρέους των ΗΠΑ και την αύξηση του ελλείμματος του ισοζυγίου πληρωμών που υπονόμευσαν την αξιοπιστία του αμερικανικού νομίσματος στις διεθνείς αγορές.

Πάντοτε η κυρίαρχη κουλτούρα στη Δύση, επιρρίπτει ευθύνες για ό,τι κακό κι ανάποδο συμβεί στους επιχειρηματίες. Η δαιμονοποίηση του επιχειρηματία δεν έχει τέλος. Τηλεόραση, κινηματογράφος, λογοτεχνία έχουν δημιουργήσει ένα απατηλό αλλά πανίσχυρο στερεότυπο για τον επιχειρηματία που συνοψίζεται στη φράση “τα κέρδη πάνω από τους ανθρώπους” ή κάτι παρόμοιο. Πάντοτε το άπληστο αυτό “γουρούνι” δε διστάζει να κυκλοφορήσει προϊόντα που θέτουν σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία να εξαπατήσει τους καταναλωτές να φοροδιαφύγει σε εξωτικούς φορολογικούς παραδείσους να σκοτώσει προκειμένου να μην αποκαλυφθούν τα σκάνδαλα στα οποία εμπλέκεται να χρηματίσει δημοσίους υπαλλήλους και πολιτικούς. Σχεδόν πάντοτε απέναντι στον αδίστακτο καπιταλιστή στέκεται ένα φτωχό ομορφόπαιδο, αδέκαστος δημόσιος λειτουργός –κάτι σαν τον Κούρκουλο- που ξεσκεπάζει τις απάτες του και τον στέλνει στη φυλακή. Ενίοτε αντί για το φτωχό ομορφόπαιδο στη θέση του υπαλλήλου της οικονομικής αστυνομίας βρίσκεται μια πανέξυπνη ξανθομάλλα με ψηλοτάκουνες γόβες που ο κακός επιχειρηματίας απειλεί ή επιχειρεί να εξαγοράσει ή να διαφθείρει, ωστόσο αυτή στέκεται -με τη βοήθεια των τακουνιών- στο ύψος της και θυσιάζει τα πλούτη που της προσφέρονται για να υπηρετήσει το δημόσιος συμφέρον.

Αυτή η συστηματική πλύση εγκεφάλου για δεκαετίες τώρα επιδιώκει να νομιμοποιήσει την κρατική παρέμβαση στην οικονομία τάχα για την προστασία μας από τους άπληστους επιχειρηματίες. Με το πρόσχημα της ψυχαγωγίας “θέλει το αίμα” εκείνων που δημιουργούν δουλειές, καινοτομία και οδηγούν στην πρόοδο.

* Δημοσιεύθηκε στο Φιλελεύθερο στις 4 Ιανουαρίου 2018.